|
(TuanVietNam) - "Trung Quốc nên được khuyên để rút kinh nghiệm của các nước khác về xây dựng hệ thống các tổ chức nghiên cứu chính sách được quốc tế hóa."
Ngày càng rõ rằng tình hình kinh tế đi xuống hiện nay cũng thách thức hệ thống "think-tank" (các tổ chức nghiên cứu chính sách) ở Trung Quốc. Vì thế, những ngày gần đây, nhiều người kỳ vọng các Tổ chức nghiên cứu chính sách Trung Quốc cần bắt đầu một sự thay đổi triệt để. Một tổ chức như thế cấp thượng thặng, được thành lập tháng trước theo chỉ thị của Thủ tướng Ôn Gia Bảo, được cho là tổ chức đi tiên phong đối với sự biến đổi "think-tank" ở Trung Quốc.
Ngược với các tổ chức nghiên cứu chính sách của các bộ ngành của chính phủ, Trung tâm Trao đổi Kinh tế Quốc tế Trung Quốc (China Centre for International Economic Exchanges- CCIEE) mới được thành lập là một Tổ chức nghiên cứu chính sách bán chính thức, là tổ chức loại cao nhất hiện nay ở Trung Quốc.
Nhiều thành viên của Trung Tâm là các quan chức cấp cao đã về hưu, và nguyên Phó Thủ Tướng Zeng Peiyan, đảm nhiệm chức giám đốc. Lấy nguồn cảm hứng từ một số tấm gương nước ngoài - các chính trị gia Mỹ Henry Kissinger và Zbigniew Brzezinski, cả hai đã có kinh nghiệm làm việc tại các Tổ chức nghiên cứu chính sách trước và sau khi họ làm việc với tư cách các quan chức cấp cao tại Nhà Trắng – Trung Quốc chuẩn bị tận dụng vị thế đặc biệt của các quan chức đã về hưu này, vị thế có thể giúp họ tiếp cận các vấn đề công dễ dàng hơn.
Hơn nữa, kinh nghiệm chính trị làm cho họ có thể hiểu những yêu cầu cá biệt của các nhà hoạch định chính sách.
Tuy nhiên, thực trạng của các tổ chức nghiên cứu chính sách Trung Quốc, được News Weekly "Outlook" ước lượng có 2.000 tổ chức, là rất kém kể cả về mặt trình độ chuyên môn lẫn về ảnh hưởng quốc tế. Điều đó giải thích vì sao, trong số 2.000 viện nghiên cứu được biết đến như các think-tank trong cả nước, lại chỉ có 74 đạt các tiêu chuẩn quốc tế và được công nhận. Nhiều tổ chức nghiên cứu chính sách thậm chí còn bị công chúng phê phán trong các năm vừa qua vì các bình luận và dự đoán sai của họ về tình hình xã hội và kinh tế.
Thí dụ, tháng Bảy năm ngoái, khi giá dầu thô lên mức kỷ lục cao US$147 một thùng, một số tổ chức nghiên cứu chính sách ở Trung Quốc tiên đoán giá sẽ mau chóng lên mức US$200 một thùng. Năm tháng sau, giá dầu xuống còn US$35/thùng khiến các chuyên gia này phải xấu hổ.
Trong thời kỳ ‘ùn tắc giao thông’ vào dịp Tết, một chuyên gia từ một tổ chức nghiên cứu chính sách nổi tiếng đã gây ra một làn sóng phẫn nộ rất lớn trong công chúng khi ông ta tuyên bố nhận xét của mình trên các phương tiện truyền thông rằng ‘cách duy nhất để giải quyết vấn đề liên quan đến ‘ùn tắc giao thông’ trong các dịp lễ là tăng giá vé tàu xe lên thật cao’.
Vả lại, nhiều cái gọi là "think-tank" thì lại đợi cho đến khi các vấn đề tích tụ lại trước khi đưa ra một phỏng đoán, một kiểu ‘nổ súng muộn màng’.
Hiển nhiên rằng các tổ chức nghiên cứu chính sách đưa ra các đánh giá sai thực ra không phải do họ thiếu trình độ chuyên môn, mà thực ra là bởi vì một số gắn rất chặt với các ‘nhóm lợi ích’. Các chuyên gia từ các tổ chức nghiên cứu chính sách của các cơ quan chính phủ phải đảm bảo rằng các nhận xét của họ phù hợp với các lợi ích của bộ ngành liên quan đó.
Bị mắc trong nút thắt cổ chai như vậy, hệ thống tổ chức nghiên cứu chính sách Trung Quốc khẩn cấp cần tạo ra bước đột phá, và việc thành lập các tổ chức nghiên cứu chính sách bán-chính thức hay độc lập là cái được nhiều người cho chính xác là cái Trung Quốc cần hiện nay.
Đặc biệt trong bối cảnh khi Trung Quốc ngày càng hội nhập vào cộng đồng quốc tế và trở thành một nhân vật trung tâm trên sân khấu thế giới, thì càng đáng mong muốn hơn bao giờ hết để đất nước có một hệ thống tổ chức nghiên cứu chính sách tiên tiến hơn, tương xứng với ảnh hưởng chính trị và kinh tế ngày càng được nâng cao của nó.
Có lẽ, Trung Quốc nên được khuyên để rút kinh nghiệm của các nước khác về xây dựng hệ thống tổ chức nghiên cứu chính sách được quốc tế hóa. Thí dụ, Hoa Kỳ đã trở nên nổi tiếng như là ‘thiên đường của các tổ chức nghiên cứu chính sách" đối với cả thế giới và kinh nghiệm của Hoa Kỳ có thể được xem để tham khảo.
Trong lịch sử, các tổ chức nghiên cứu chính sách Mỹ, đóng một vai trò cốt yếu để giúp các chính trị gia đưa ra chính sách và thảo ra các chiến lược, đã có nhiều trường hợp thành công và thậm chí trở thành huyền thoại. Trong các năm 1950, trước "ngưỡng cửa chiến tranh Triều Tiên", Chính phủ cũng như quân đội Hoa Kỳ đã có quan điểm giống hệt nhau tiên đoán rằng Trung Quốc sẽ không đưa quân của mình ra chiến trường.
Nhưng tổ chức nghiên cứu chính sách nổi tiếng Research and Development (RAND) đã công bố một báo cáo hoàn toàn ngược lại với dự đoán chính thức và sau đó đã được lịch sử chứng minh là đúng – Trung Quốc đã tham gia chiến tranh một cách toàn diện.
Một trường hợp mới đây liên quan đến vụ phóng tên lửa bị tranh cãi nhiều nhất của Bắc Triều Tiên. Nhiều tổ chức nghiên cứu chính sách trong thế giới phương Tây đã ganh đua thời gian để đưa ra những khám phá mới nhất của mình trước và trong khi sự kiện diễn ra, thông tin được công bố trải từ các báo cáo nghiên cứu chi tiết, cả các bức ảnh vệ tinh nhanh và chi tiết, đến lo xa về các tác động mà sự kiện có thể gây ra đối với việc lập chính sách của các quốc gia trên khắp thế giới.
Thế nhưng, tiếng nói của các tổ chức nghiên cứu chính sách, to và nhỏ, của Trung Quốc thì chẳng thấy gì trong cộng đồng quốc tế. Điều này không tương xứng với vị thế quốc tế của Trung Quốc với tư cách một đòn bẩy cốt yếu trong Đàm phán Sáu bên.
Trung Quốc đang nổi lên như một cường quốc có trọng lượng, và vì thế, trong quá trình nâng cao sức mạnh quốc gia và ảnh hưởng quốc tế của mình, một hệ thống tổ chức nghiên cứu chính sách được quốc tế hóa, có tầm quan trọng và uy tín toàn cầu, ít nhiều, sẽ chứng tỏ là điều không thể thiếu được.
Nguyễn Quang A dịch theo Nhân dân Nhật báo Trung Quốc bản điện tử .
|
Quốc tế
Gửi cho bạn bè
In tin này